Ana içeriğe atla

Prezidentin İran səfərinə sözardı...

Təbii ki, prezidentin İran səfəri ciddi əhəmiyyətə malikdir və regionda baş verən proseslərin fonunda gerçəkləşən bu səfərə diqqət, həm də beynəlxalq əhəmiyyət daşımaqdadır. Erməni mediasında səfərlə bağlı heç bir məlumatın yer almaması, Türkiyə mediasında isə əksinə, maraqlı reaksiyalar sərgilənməsi faktlarının özü bunu əyani sübut edir. Azərbaycan və İran prezidentlərinin son 3 ildə gerçəkləşdirdikləri sayca 8-ci görüşdür. 

Ümumiyyətlə İranla siyasi münasibətlər Azərbaycanın xarici siyasətində hər zaman xüsusi önəmə malik olub. Bu yalnız qonşuluq baxımından deyil, uzun əsrlərin tarixi-mənəvi bağlılığından və orada yaşayan 40 milyonluq soydaşımızın varlığından qaynaqlanıb. Vurğulamalıyıq ki, bu perspektivli və böyük imkanlar vəd edən bir səfərdir. Gerçəkləşdirilən səfərlə biz, ən yüksək səviyyədə dost, qonşu ölkə olduğumuzu nümayiş etdiririk. Təbii ki, eyni münasibət birmənalı olaraq qarşı tərəfdən də gözlənilir. Azərbaycan Türkiyə ilə İran arasında mövcud olan narazılıqların aradan qaldırılmasında alternativi olmayan vasitəçi, körpü rolunu oynaya bilər. Bizim siyasətimiz, həm də bölgədə sülh və təhlükəsizliyin təmin edilməsinə öz töhvələrini verə bilər. İran-Azərbaycan münasibətləri eyni zamanda iqtisadi nöqteyi-nəzərdən öz səmərəsini verə bilər. Neft-qaz sektorunda əməkdaşlıq üçün yaxşı imkanlar var. İran şirkəti ”Şahdəniz-2" layihəsinin fəal iştirakçısı və sərmayədarıdır. Regional əməkdaşlığın qurulmasında ciddi əhəmiyyətə malik “Şimal-Cənub” nəqliyyat dəhlizini də xüsusi vurğulamaq olar. Astara (İran)-Astara (Azərbaycan) dəmir yolunun açılışı, energetika, ticarət, nəqliyyat, turizm və ekologiya sahələrində həyata keçirilən digər layihələr Tehran və Bakının regional və regionlararası əlaqələrin mərkəzinə çevrilməsinə imkan yaradır.


Lakin şübhəsiz ki, İranın yalnız Azərbaycanəın ərazi bütünlüyünü dəstəkləməsi ilə bağlı verdiyi bəyənatlardan əlavə, əməldə işğalçı Ermənistanla münasibətlərində müəyyən korrektələr etməsi də ciddi məqamdır. Bu bir həqiqətdir ki, İran Ermənistan münasibətləri, Azərbaycanın haqlı gözləntiləri ilə tərs mütənasibdir. Azərbaycan cəmiyyəti, bu məsələdə İranın siyasi və dini dairələrindən adekvat münasibət gözləyir. Məncə unudulmamalıdır ki, işğal edilmiş torpaqlarımızda dağıdılan məscidlər, peyğəmbər nəslinin nümayəndələrinin təhqir edilmiş məzarları həm də İranın paylaşdığı dəyərlərin bir hissəsidir.

Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

Sevr və Lozandan başlanan erməni yalanı

Amerika Birləşmiş Ştatları senatının qondarma erməni soyqırımınının tanınması ilə bağlı qətnaməni qəbul etməsi, bunun fonunda tez-tez Türkiyəyə qarşı yeni iqtisadi və hətta siyasi sanksiyaların qəbul edilməsi ilə bağlı təhdidlərin dilə gətirilməsi gələn ilin qardaş ölkə üçün o qədər də sakit keçməyəciyinin ilkin işartılarıdır. Ümumiyyətlə təkcə 2020-ci il deyil, yaxın 4-5 il Türkiyə üçün böyük sınaq müddəti olacaq, - desək, yanılmarıq. Və burada ən vacib, önəmli tərəfin Amerika olacağı da artıq məlum məsələdir. Bunun isə Lozandan, hətta Sevrdən başlanan bir əsrlik uzun bir yolu var. 
Amma bu məsələni aydınlaşdırmadan əvvəl məhz adlarını yuxarıda qeyd etdiyimiz şəhərlərin isimləri ilə tarixə keçən və nəticə etibarı ilə bugünki Türkiyə Cümhuriyyətinin elanı ilə nəticələnən Sevr və Lozan müqavilələri ilə bağlı məsələlərə retrospektiv-təhlili baxış sərgiləmək lazımdır. 
Ümumiyyətlə, diqqət etmisinizsə, 1923-cü ildə imzalanmış Lozan anlaşması ətrafında son illərdə ciddi fikir polemikaları…

Azərbaycan və Türk tarixinin gizlin qüvvəsi: ƏXİLİK - araşdırma

Türk Fütüvvət təşkilatı – Əxilik - Müslüman Türk Millətinin sosial-mədəni və sosial-iqtisadi həyatının şəkillənməsində, türk-islam vəhdəti ilə milli kimliyinin formalaşmasında son dərəcə əhəmiyyətli rol oynamış bir təşkilatın adıdır. Anadolu səlcuqlularının hakimiyyəti zamanı dövrün sosial-mədəni və sosial-iqtisadi şərtləri altında formalaşmışdır. Həqiqi məna və dərin anlamını mütəsəvviflərin (sufilərin) təsiri altında qazanan fütüvvətçiliklə qədim Türk mədəniyyəti dəyərlərinin sintezi, təşkilatın xarakterinin şəkillənməsində təsirli olub. Təqribən 500 il bu təşkilat Türk millətinin Ön Asiya və qismən də Yaxın Şərqdə sosial, iqtisadi, dini, əxlaqi, mədəni və siyasi həyatında vacib funksiyaları yerinə yetirib.

Kissencer əslində nə demək istədi...

Henri Kissencerin məlum son açıqlamasına, heç şübhəsiz ki bir çoxları münasibət bildirəcək. Bu fikiləri, nə zamansa ABŞ diplomatiyasının təməl daşlarından biri olan yaşlı və təcrübəli, ən əsası da məlumatlı birisinin öngörüləri və ya hazırlanmış ssenarinin bəzi detallarını ortaya qoymaqla, gələcəkdə baş verənlərə dünya ictimaiyyətini hazırlamaq istəyi kimi qəbul edənlərdən tutmuş, sadəcə yaşlı birisinin öz arzularını gerçəklik kimi təqdim etməyə cəhd göstərməsinə qədər müxtəlif yanaşmalara şahid ola biləcəyik.
Lakin istənilən halda deyilənlərə diqqət etmək gərəkir. Ən azından ona görə ki, bu tezislər, post-pandemiya dönəmində Yaxın Şərqdə nələrin baş verəcəyi ilə bağlı ciddi ipucları verməkdədir.